Inflasi reda kepada 1.9 peratus, tekanan harga berpindah dari pam minyak ke bil elektrik

Kadar inflasi Malaysia menyusut kepada 1.9 peratus pada Jun 2026 berbanding 2.0 peratus sebulan sebelumnya, menurut Jabatan Perangkaan Malaysia. Pada kertas, ini kelihatan seperti berita baik untuk isi rumah. Namun angka am yang lebih rendah tidak bermakna tekanan harga sudah reda. Yang berlaku sebenarnya ialah tekanan itu berpindah tempat, daripada pam minyak kepada meter elektrik dan kepada bil perkhidmatan bulanan.

Peralihan ini penting kerana ia mengubah siapa yang paling terjejas dan cara mereka boleh bertindak balas. Latar belakang tekanan harga global dan kesannya terhadap kos sara hidup sudah kami huraikan dalam laporan sebelum ini. Tumpuan kali ini diberikan kepada apa yang berubah sejak itu, iaitu komposisi kenaikan harga yang kini lebih banyak datang daripada kos dikawal selia dan perkhidmatan berbanding barangan runcit.

Pengangkutan yang reda menarik turun kadar am

Data Jabatan Perangkaan Malaysia menunjukkan indeks harga pengguna berada pada 137.1 mata pada Jun 2026 berbanding 134.5 mata pada Jun 2025. Punca utama penyusutan kadar tahunan ialah kumpulan pengangkutan, yang naik 2.8 peratus berbanding 3.8 peratus pada Mei. Inflasi teras, yang mengecualikan harga bahan api dan barangan segar yang lebih tidak menentu, turut berada pada 1.9 peratus.

Secara bulanan, indeks hampir tidak berubah selepas pelarasan bermusim. Ini bermakna kenaikan pada Jun bukan berpunca daripada kejutan harga baharu, sebaliknya daripada kesan asas tahun sebelumnya yang beransur luput. Bagi isi rumah, perbezaannya ketara, kerana yang perlahan ialah kadar kenaikan dan bukannya harga itu sendiri yang turun.

Bil elektrik kini kos yang paling pantas berubah

Bahagian yang paling ketara meningkat ialah kumpulan perumahan, air, elektrik, gas dan bahan api lain, yang naik kepada 1.4 peratus. Pemacu utamanya ialah Pelarasan Kos Bahan Api Automatik atau AFA, iaitu caj yang ditetapkan setiap bulan oleh Suruhanjaya Tenaga mengikut kos gas dan arang batu untuk menjana elektrik.

Kadar AFA meningkat berturut-turut sepanjang tahun, daripada 1.38 sen sekilowatt jam pada Mei kepada 2.59 sen pada Jun, 3.59 sen pada Julai dan 3.80 sen pada Ogos. Caj ini dikenakan kepada pengguna domestik yang penggunaan bulanannya melebihi 600 kilowatt jam. Yang lebih penting, sokongan daripada Kumpulan Wang Industri Elektrik semakin nipis. Pada Julai kumpulan wang itu menanggung kira-kira 35 peratus daripada kos berkenaan, tetapi pada Ogos bahagian itu susut kepada kira-kira 11 peratus sahaja, bermakna lebih banyak kos sampai terus kepada pengguna.

Insurans dan makan di luar naik lebih laju daripada dapur

Kumpulan insurans dan perkhidmatan kewangan mencatat kenaikan 5.7 peratus pada Jun berbanding 4.9 peratus sebulan sebelumnya, antara kadar tertinggi dalam keseluruhan bakul. Kumpulan restoran dan perkhidmatan penginapan pula naik 2.6 peratus, mencerminkan kos operasi premis makan yang terus meningkat.

Sebaliknya, kumpulan makanan dan minuman yang menyumbang 29.8 peratus daripada wajaran indeks kekal pada 1.4 peratus. Beberapa barangan segar malah menjadi lebih murah, dengan sayur seperti bawang putih dan terung mencatat penurunan harga dua angka, manakala purata harga ayam standard di seluruh negara berada pada RM10.77 sekilogram. Corak ini menjelaskan mengapa ramai masih merasa terhimpit walaupun kadar am rendah, kerana kenaikan sedang berlaku pada premium insurans, yuran perkhidmatan dan harga makanan di luar rumah, iaitu perbelanjaan yang sukar dielak tetapi jarang dibandingkan harganya.

Ringgit pada paras RM4.08 meredam kos import

Satu faktor yang jarang disebut dalam perbincangan kos sara hidup ialah nilai ringgit. Mata wang itu berdagang sekitar RM4.08 kepada dolar Amerika Syarikat pada pertengahan Ogos, paras yang jauh lebih kukuh berbanding dua tahun lalu. Bagi ekonomi yang mengimport sebahagian besar makanan, ubat dan bahan mentah, ringgit yang kukuh bertindak sebagai penampan senyap terhadap harga komoditi dunia yang masih tinggi.

Kesan penampan ini tidak serta merta kelihatan pada resit runcit kerana peniaga menyesuaikan harga secara berperingkat dan mengikut kontrak bekalan masing-masing. Namun tanpa kestabilan mata wang ini, limpahan harga tenaga dan makanan global kepada indeks tempatan berkemungkinan besar lebih tajam daripada 1.9 peratus yang direkodkan.

Pertumbuhan 5.8 peratus belum tentu terasa di dompet

Anggaran awal Jabatan Perangkaan Malaysia menunjukkan ekonomi berkembang 5.8 peratus pada suku kedua 2026 berbanding 5.4 peratus pada suku pertama, menjadikan pertumbuhan separuh pertama tahun ini 5.6 peratus berbanding 4.5 peratus dalam tempoh sama tahun lalu. Data penuh suku kedua dijadualkan dikeluarkan pada 14 Ogos dan akan memperincikan sejauh mana perbelanjaan isi rumah menyumbang kepada angka tersebut.

Bank Negara Malaysia mengekalkan Kadar Dasar Semalaman pada 2.75 peratus dalam mesyuarat 9 Julai, sambil menyatakan tekanan inflasi dijangka kekal terkawal sepanjang tahun ini. Kerajaan pula memberi isyarat kadar Sumbangan Asas Rahmah akan dinaikkan, walaupun jumlah dan tarikh pelaksanaannya masih belum diumumkan. Sementara menunggu, langkah paling praktikal bagi isi rumah ialah memantau penggunaan elektrik bulanan dan menyemak semula premium insurans serta caj perkhidmatan berulang, kerana di situlah kenaikan sedang berlaku paling laju.