Setakat 31 Mei 2026, sebanyak 3.04 juta ahli aktif Kumpulan Wang Simpanan Pekerja (KWSP) berumur 18 hingga 60 tahun sudah mencapai tahap simpanan asas mengikut umur. Jumlah itu bersamaan 38.3 peratus daripada 7.94 juta pencarum aktif dalam lingkungan umur berkenaan, menurut jawapan Timbalan Menteri Kewangan Liew Chin Tong di Parlimen pada 6 Julai 2026. Setahun sebelum itu, kadarnya 35 peratus atau 2.71 juta daripada 7.74 juta ahli.

Kadar itu memang bergerak naik. Masalahnya, garisan yang perlu dilepasi bergerak naik lebih laju. Mulai 1 Januari 2026, KWSP mula menaikkan penanda aras simpanan asas sebanyak RM50,000 setahun selama tiga tahun berturut-turut. Seorang pekerja yang simpanannya bertambah setiap tahun masih boleh berada di bawah paras kecukupan, kerana takrif cukup itu sendiri sedang berpindah.

Penanda aras simpanan asas naik 62.5 peratus dalam tiga tahun

Jadual peralihan yang diumumkan KWSP menaikkan simpanan asas daripada RM240,000 kepada RM290,000 pada 1 Januari 2026, RM340,000 pada 2027, dan RM390,000 menjelang 2028. Kenaikan terkumpul 62.5 peratus itu bukan sekadar pelarasan inflasi. Ia mengubah titik rujukan daripada umur 55 tahun kepada umur 60 tahun, iaitu umur persaraan wajib sektor swasta, dan mengambil kira jangka hayat yang lebih panjang.

Kerana takrifnya berubah, angka rasmi perlu dibaca dengan teliti. Setakat akhir 2025, KWSP melaporkan 3.1 juta atau 41.2 peratus ahli aktif sektor formal warganegara berumur 18 hingga 55 tahun mencapai simpanan asas mengikut umur, manakala 4.42 juta atau 58.8 peratus belum mencapainya. Angka 38.3 peratus bagi Mei 2026 pula merangkumi kumpulan umur yang lebih luas sehingga 60 tahun, jadi kedua-duanya tidak boleh ditolak antara satu sama lain. Menteri Kewangan Kedua Amir Hamzah Azizan pada Mac 2026 menyatakan kira-kira 60 peratus ahli berpotensi mencapai paras RM390,000 menjelang 2030.

Angka RM390,000 berpunca daripada belanja bulanan RM2,690

Sasaran itu bukan angka bulat yang dipilih sewenang-wenangnya. Panduan Belanjawanku 2024/2025 terbitan KWSP menganggarkan seorang warga emas bujang di Lembah Klang memerlukan kira-kira RM2,690 sebulan untuk hidup pada tahap yang munasabah. Darabkan jumlah itu dengan 240 bulan, iaitu 20 tahun selepas bersara, dan hasilnya RM650,000.

Itulah sebabnya Rangka Kerja Kecukupan Pendapatan Persaraan meletakkan tiga tingkat sasaran pada umur 60 tahun: Simpanan Asas RM390,000, Simpanan Mencukupi RM650,000, dan Simpanan Dipertingkat RM1.3 juta. Pada tingkat asas, pengeluaran bulanan bermula sekitar RM1,625 pada tahun pertama. Dalam erti kata lain, paras yang gagal dicapai oleh majoriti pencarum hari ini pun hanya memberi pendapatan di bawah anggaran perbelanjaan minimum warga emas di bandar.

Keahlian KWSP membesar lebih laju daripada simpanan ahlinya

Dari segi liputan, dana itu sedang berkembang pesat. Keputusan separuh pertama 2026 menunjukkan jumlah keahlian menghampiri 18.5 juta, naik 12.6 peratus, manakala keahlian aktif melonjak 21.9 peratus kepada 10.95 juta. Sebanyak 441,846 ahli baharu didaftarkan dalam tempoh enam bulan pertama, meningkat 52.9 peratus, dengan bilangan majikan aktif mencecah 645,207. Sebahagian besar lonjakan itu berpunca daripada caruman mandatori dua peratus bagi pekerja bukan warganegara yang berkuat kuasa atas gaji Oktober 2025.

Prestasi pelaburan turut kukuh. KWSP mencatat pendapatan pelaburan RM57.5 bilion bagi separuh pertama 2026, naik 48 peratus, termasuk RM29.77 bilion pada suku kedua. Namun Ketua Pegawai Eksekutifnya Ahmad Zulqarnain Onn mengingatkan ahli supaya menyederhanakan jangkaan kerana peluang pasaran ekuiti seperti itu belum tentu berulang pada separuh kedua tahun ini. Dividen yang tinggi menambah baki, tetapi ia tidak boleh menggantikan tahun-tahun mencarum yang tidak pernah wujud.

Pekerja gig dilindungi risiko kerja, bukan risiko hari tua

Di sinilah jurang jaminan sosial paling ketara. Akta Pekerja Gig 2025 mula berkuat kuasa sepenuhnya pada 31 Mac 2026, dan mulai 1 April 2026 potongan automatik 1.25 peratus dikenakan bagi setiap tugasan untuk membiayai caruman kepada Pertubuhan Keselamatan Sosial, dengan caruman minimum RM13.10 sebulan. Setakat 31 Disember 2025, seramai 869,913 individu bekerja sendiri mencarum aktif di bawah skim LINDUNG Kendiri, termasuk 299,674 daripada sektor gig. Sektor tidak formal pula merangkumi 3.45 juta pekerja atau 21.8 peratus daripada guna tenaga negara.

Caruman itu penting, tetapi ia melindungi risiko kemalangan, hilang upaya dan kematian. Ia bukan simpanan persaraan. Bagi pekerja gig dan bekerja sendiri, sumbangan kepada KWSP kekal sukarela melalui i-Saraan, yang menawarkan padanan kerajaan 20 peratus terhad kepada RM500 setahun dan RM5,000 seumur hidup, serta i-Saraan Plus untuk pemandu e-hailing dan p-hailing dengan padanan sehingga RM600 setahun dan RM6,000 seumur hidup. Dua sistem berjalan seiring, tetapi hanya satu daripadanya yang membina dana hari tua.

Tempoh mencarum lebih menentukan hasil berbanding kadar dividen

Untuk mengaut padanan penuh i-Saraan, seorang penjual makanan atau pemandu penghantaran perlu menyimpan RM2,500 setahun, bersamaan kira-kira RM6.85 sehari. Bagi pendapatan yang tidak menentu, jumlah itu bukan kecil, dan ia mesti dilakukan berpuluh tahun sebelum kesan pengkompaunan kelihatan. Pelaksanaan pula belum lancar. Menjelang 25 April 2026, hanya kira-kira dua peratus daripada anggaran 1.2 juta pekerja gig berjaya dimasukkan ke dalam sistem caruman automatik, mendorong Perkeso mendesak penyedia platform mempercepat integrasi.

Bagi pekerja bergaji tetap, tuas yang paling berkesan ialah tidak memecahkan simpanan lebih awal dan memastikan majikan mencarum atas gaji sebenar. Bagi pekerja tanpa majikan, tuasnya ialah mendaftar dalam i-Saraan lebih awal dan menganggap padanan kerajaan itu sebagai pulangan segera 20 peratus. Selagi kadar pencapaian simpanan asas bergerak kira-kira tiga mata peratusan setahun sementara penanda arasnya melonjak RM50,000 setahun, jurang persaraan Malaysia akan terus melebar walaupun setiap angka tahunan kelihatan bertambah baik.